نکات کلیدی:

·  داروهای  GLP-1می‌توانند منجر به تغییرات روان‌شناختی شوند که ممکن است سریع‌تر از تغییرات جسمی رخ دهند.

·  استفاده از زبان بیمارمحور و دلسوزانه هنگام صحبت با بیماران مصرف‌کننده  GLP-1بسیار حیاتی است.

18 اکتبر۲۰۲۶ - به گفتۀ دکتر ریچل گلدمن، روان‌شناس بالینی و استادیار بالینی گروه روان‌پزشکی در دانشکده پزشکی گراسمن نیویورک، استفاده از یک آگونیست گیرنده  GLP-1ممکن است طیف وسیعی از اثرات روان‌پزشکی را به همراه داشته باشد و حمایت روان‌شناختی بخش مهمی از مدیریت بیمار است.

با تجویز گسترده‌تر داروها، تعداد فزاینده‌ای از تغییرات روان‌شناختی، رفتاری و عاطفی مرتبط با مصرف GLP-1 مشاهده شده است. داروهای  GLP-1نه تنها منجر به تغییرات وزن بدن می‌شوند، بلکه برای بسیاری از افراد تغییرات عاطفی و روان‌شناختی نیز به همراه دارند. دکتر گلدمن طی سخنرانی در نشست سالانه «اثرات  GLP-1بر التهاب پوست، پیری پوست و سندرم قلبی‌متابولیک ۲۰۲۶»، خواستار مراقبت‌های یکپارچه‌تر در رابطه با  GLP-1شد که در آن حمایت روان‌پزشکی فردی برای بیماران فراهم شود.

گلدمن در طی سخنرانی خود گفت: «تمام سیستم‌های ما به هم متصل هستند؛ ارتباط ذهن و بدن واقعی است. آنچه در بدن رخ می‌دهد بر ذهن و افکار ما تأثیر می‌گذارد. آنچه در مغز و افکار ما می‌گذرد بر بدن تأثیر می‌گذارد، تغییرات و تحولات زیادی وجود دارد که باید از آنها آگاه باشیم.»

تغییرات روان‌پزشکی با داروهای GLP-1

چندین حوزه وجود دارد که بیماران پس از شروع درمان با GLP-1، تغییرات روان‌پزشکی و رفتاری را گزارش کرده‌اند. دکتر گلدمن گفت: بسیاری از افراد کاهش نویز غذایی را گزارش می‌کنند که با افکار مزاحم کمتر درباره غذا، اشتغال ذهنی کمتر به غذا و خوردن، و تغییرات در آگاهی از گرسنگی همراه است.

او افزود: «کاهش نویز غذایی می‌تواند به کاهش پرخوری تکانشی کمک کرده و منجر به تغییراتی در الگوهای غذایی شود، اما همچنین می‌تواند برخی اثرات منفی نیز داشته باشد. غذا دیگر یک ابزار مقابله‌ای اولیه نیست، اما این موضوع نیز می‌تواند کمی دردسرساز باشد. اگر افراد ابزار مقابله‌ای دیگری نداشته باشند و اکنون احساس استرس، احساساتی بودن، خستگی یا هر یک از این موارد را داشته باشند، به چه چیزی پناه خواهند برد؟»

دکتر گلدمن گفت تغییر رفتار مشاهده‌شده با درمان  GLP-1یک تحول روان‌پزشکی و عاطفی برای بیماران است. داروهای  GLP-1ممکن است افراد را در سطح عاطفی به طور متفاوتی تحت تأثیر قرار دهند و برخی بیماران گزارش می‌دهند که پس از شروع مصرف  GLP-1به اندازه گذشته از فعالیت‌ها لذت نمی‌برند، در حالی که برخی دیگر گزارش می‌کنند که خلق‌وخوی آن‌ها با دارو بهبود یافته است. گلدمن گفت: «این پویایی و تغییرپذیری واقعاً بر نیاز به مراقبت فردی به جای رویکرد یکسان برای همه تأکید می‌کند.»

به گفتۀ دکتر گلدمن، برخی از افرادی که از داروهای  GLP-1استفاده می‌کنند همچنین تغییراتی را در پاداش و انگیزه تجربه می‌کنند. برخی بیماران ممکن است تفاوت‌هایی را در لذت پیش‌بینانه گزارش کنند، اما برخی دیگر ممکن است احساس پایداری عاطفی بیشتری نسبت به گذشته داشته باشند.

گلدمن گفت: افراد لزوماً پس از درمان با  GLP-1بهبودهایی را در تصویر بدنی و هویت خود تجربه نمی‌کنند و ممکن است بین تغییر فیزیکی فرد و درک آن‌ها از بدنشان فاصله (تاخیر زمانی) وجود داشته باشد.

او افزود: تغییرات در رفتار تغذیه‌ای مرتبط با درمان GLP-1 می‌تواند تعاملات اجتماعی فرد را تحت تأثیر قرار دهد. افرادی که از داروهای GLP-1 استفاده می‌کنند ممکن است روتین‌های اجتماعی خود را در رابطه با غذا خوردن در بیرون از منزل تنظیم کنند، که این امر می‌تواند بر روابط آنها نیز تأثیر بگذارد.

دکتر گلدمن گفت: علاوه بر این، انگ وزن، انگ پیرامون استفاده از داروهای  GLP-1و رسانه‌های اجتماعی می‌توانند بر نحوه نگرش افراد نسبت به خود و تجربه‌شان تأثیر بگذارند. ما باید محیط بیرونی را در نظر بگیریم. موانع فرهنگی قوی در اطراف وزن و داروهای لاغری وجود دارد زیرا می‌دانیم که این یک مسئله اراده نیست. انگ وزن وجود دارد و باید به آن رسیدگی شود.»

قدرت زبان

به گفتۀ دکتر گلدمن، کلماتی که متخصصان مراقبت بهداشت هنگام صحبت با بیماران در مورد وزن بدن استفاده می‌کنند، بسیار مهم هستند. او به متخصصان مراقبت بهداشت توصیه کرد از زبان بیمارمحور و بدون انگ برای کاهش شرم و بهبود تعامل و اعتماد با بیماران استفاده کنند.

او افزود: «سوالات باز بپرسید. نحوه صحبت ما با بیماران مهم است زیرا می‌تواند آنها را در مورد کارهایی که انجام می‌دهند، تشویق یا دلسرد کند. ما می‌توانیم به ایجاد انگیزه در بیماران خود کمک کنیم.»

استفاده نکردن از زبان بیمارمحور می‌تواند پیامدهای منفی به همراه داشته باشد. دکتر گلدمن گفت: این امر ممکن است باعث شود افراد از مراقبت اجتناب کنند، به پرخوری هیجانی روی بیاورند و از دیگران فاصله بگیرند. نمی‌توانم به شما بگویم چند بار از بیماران شنیده‌ام که می‌گویند: «احساس شرم کردم، احساس انگ خوردن کردم، احساس کردم پزشکم من را قضاوت می‌کند». این‌ها تغییرات کوچک و ساده‌ای هستند که همه ما می‌توانیم به آن‌ها توجه داشته باشیم.

علاوه بر دقت در گفتگو، دکتر گلدمن به متخصصان مراقبت بهداشت توصیه کرد که از جایگاه دلسوزی عمل کرده و احساسات بیمار را تأیید کنند، به خاطر داشته باشند که زبان فرد می‌تواند تجربه او را شکل دهد، و هنگام تعیین اهداف، متفکر باشند و با بیماران در تصمیم‌گیری مشترک مشارکت کنند.

منبع:

https://www.healio.com/news/endocrinology/20260810/we-have-to-be-aware-of-it-tips-for-providing-psychological-support-during-glp1-therapy